بتن بهعنوان یکی از پرکاربردترین مصالح ساختمانی شناخته میشود که تأثیر زیادی در دوام و استحکام سازهها دارد. بهدلیل اهمیت این مصالح ساختمانی، آزمایشهای مختلفی را برای تعیین کیفیت آن در نظر گرفتهاند. با انجام این آزمایشها میتوان از کیفیت بتن و کارآیی بتن مطمئن شد.
بتنها در ۲ نوع تازه و سخت قابل استفاده هستند. مجریهای ساختوساز باید روی بتنهای تازه، آزمایشهایی انجام دهند تا از کیفیت آنها مطمئن شوند.
انواع آزمایش بتن شامل آزمایش اسلامپ، جریان بتن، ویبی بتن، کلیبال بتن، چکش اشمیت و التراسونیک هستند. بتنهای سخت نیز آزمایشهای مخصوص خود مثل آزمایش مقاومت فشاری یا مقاومت کششی دارند. ما در این مقاله میخواهیم درباره انواع آزمایشات بتن صحبت کنیم.
آشنایی با انواع آزمایشات بتن
انواع آزمایشات بتن که از آنها جهت استفاده از بتن در پروژههای معمولی استفاده میکنند، عبارتند از:
آزمایش اسلامپ بتن
آزمایش اسلامپ بتن در واقع تستی است که بهمنظور بررسی میزان روانی و یکنواختی بتن تازه از آن استفاده میکنند. این آزمایش باید حتماً در محیطهای آزمایشگاهی و با توجه به استانداردهای ۲-۳۲۰۳ ایران یا DIN EN 12305 انجام شود. تجهیزات مختلفی نیز برای این آزمایش نیاز دارید که از جمله آنها میتوان به مخروطهای استاندارد اشاره کرد.
در آزمایش اسلامپ باید ابتدا مخروطها را با بتن پر کرده و مدتی آنها را داخل این ظرفها بگذارید. اکنون بعد از گذشت یک بازه زمانی باید مخروط را بردارید و ارتفاع ریزش بتن بعد از برداشتن مخروط را بررسی کنید. عدد به دست آمده مبنای سنجش اسلامپ بتن است.
آزمایش جریان بتن
آزمایش جریان بتن میزان روانی و چسبندگی این ماده را بررسی میکند. این آزمایش را نیز باید حتماً در محیط آزمایشگاهی و با توجه به استاندارد ASTM C124 اجرا کنید.
برای انجام آزمایش جریان بتن از وسیلهای به نام دستگاه جریان استفاده میکنند. برای انجام این تست در مرحله اول باید بتن را داخل محفظه مخروطی ریخته و بعد از گذشت ۳۰ ثانیه مخروط را برداشت.
در این آزمایش طی بازههای زمانی ۴ ثانیهای ضربهای به میز با میله کوبشی وارد میکنند تا بتن روی میز جریان پیدا کند. اکنون کارشناسها میتوانند با اندازهگیری قطر بتن و سنجیدن آن با استانداردهای از پیش تعیینشده میزان روانی و چسبندگی این ماده را متوجه شوند.
در این تست از وسایل مختلفی استفاده میشود که عبارتند از:
- میز جریان (با ابعاد ۲۵ سانتیمتر)
- ماله تخت
- قالب مخروطی
- سرتاس
- میله کوبشی
- خطکش
آزمایش وی بی بتن
آزمایش ویبی بتن بهمنظور ارزیایی این ماده از لحاظ جابهجایی یا میزان تراکمپذیری است. این تست را بر اساس استاندارد ASTM C1170 انجام میدهند.
آزمایش ویبی با اندازهگیری نسبی کار موردنیاز جهت تغییر شکل حجم مشخصی از بتن، از یک شکل خاص بهشکل دیگری انجام میشود.
زمان لازم جهت شکلگیری کامل، معیاری از کارآیی بتن است که آن را با عنوان “زمان ویبی” میشناسند.
آزمایش کلی بال بتن
آزمایش کلیبال یکی از روشهای سنجش بتن تازه در محل پروژه است که به سادگی و با هزینهای کم انجام میشود. تست کلیبال را تقریباً مشابه تست اسلامپ بتن منتهی با سرعت و دقت اجرای بیشتر میشناسند.
مجریهای آزمایش از دستگاههای مختلفی جهت انجام تست کلیبال استفاده میکنند که از جمله آنها میتوان به نیمکره فلزی، میله مدرج، دسته و چارچوب اشاره کرد.
بهمنظور انجام آزمایش کلیبال باید چارچوب فلزی را روی سطح بتن بگذارید و گوی را از بالاترین نقطه رها کنید. این گوی در زمان فرود به بتن ضربه وارد میکند. حالا کارشناسها ابتدا عمق فرورفتگی گوی روی بتن را بررسی و با استانداردها مقایسه میکنند.
آزمایش مقاومت فشاری بتن
با استفاده از این تست میتوانید متوجه میزان مقاومت بتن شوید. برای این آزمایش از بتن نمونه مکعبی یا استوانهای استفاده میشود. با استفاده از آزمایش مقاومت فشاری میتوان به دید کلی درباره سازه و ویژگیهای آن دست یافت.
آزمایش مقاومت کششی بتن
بتنها در حالت معمولی کشش را تحمل نمیکنند، اما در مقابل فشار بهخوبی از خود مقاومت نشان میدهند؛ البته کارفرمایان باید حتماً میزان مقاومت کششی بتنها را مد نظر داشته باشند و میزان آن را در برابر بارها و فشارهای مختلف بررسی کنند.
در انجام این آزمایش باید به فاکتورهای مهمی از جمله نوع و تعداد نمونه آزمایش بتن توجه داشته باشید. در اغلب موارد برای این تست از نمونههای استوانهای استفاده میکنند؛ اما نمونههای به دست آمده را میتوان به مدلهای مکعبی نیز تعمیم داد.
برای انجام این آزمایش از ۲ روش برزیلی یا خمش خالص استفاده میکنند. برای روش برزیلی نمونه را تحت فشار خاصی میگذارند و در روش خمش خالص نیز اقدام به آزمایش بتن تحت خمش میکنند.
آزمایش چکش اشمیت
این آزمایش توسط فردی به همین نام ابداع شد. برای انجام تست چکش اشمیت به یک میله فولادی حاوی وزنه نیاز دارید. وزنه داخل میله فولادی با مقدار انرژی معینی بر میله فولادی ضربه میزند. بعد از اینکه ضربه زدید، وزنه باز میشود و مقدار برگشت را تعیین میکند.
عدد نشان دادهشده توسط شاخص بر اساس منحنی کالیبره میزان مقاومت فشاری بتن را محاسبه میکند.
آزمایش التراسونیک
آزمایش التراسونیک بهمنظور تعیین دوام بتن استفاده و با استفاده از دستگاههای تست بتن انجام میشود. کارشناسها بهمنظور انجام این آزمایش از امواج التراسونیک استفاده میکنند. برای اینکه تست التراسونیک را بهشیوه مناسبی انجام دهید، نیاز به انتقال امواج به ۳ روش مستقیم، سطحی و نیمهسطحی دارید.
در اغلب موارد افراد ترجیح میدهند که از روش انتقال مستقیم بهمنظور انجام تست استفاده کنند. آنها امواج را از داخل بتنها عبور میدهند. حالا بر اساس دادههای استراجشده منحنیهای کالیبراسیون رسم میشوند.
پارامترهای مهم در آزمایش بتن چیست؟
بتن تازه در واقع بتنهایی هستند که به تازگی مواد اولیه آنها را با یکدیگر ترکیب کردهاند. خصوصیات این مصالح بر کیفیت بتنهای سخت تأثیر میگذارد، برای همین آنها را آزمایش میکنند. پارامترهای مختلفی را در آزمایش بتن باید در نظر داشته باشید که از جمله آنها عبارتند از:
- درصد هوا
- رطوبت
- زمان گیرش
- جمعشدگی پلاستیک
- جداشدگی
- آبانداختن
- جمعشدگی حرارتی
- دمای هیدراتاسیون
- کارایی و روانی
- وزن مخصوص
- دما
- انبساط حرارتی
اهمیت انواع آزمایشات بتن چقدر است؟
آزمایشهای بتن میتوانند جان میلیونها نفر را نجات دهند و از بروز خسارات مالی جلوگیری کنند. این تستها به دلایل دیگری هم مهم هستند که از جمله آنها عبارتند از:
- تعیین کیفیت بتنها در سازهها
- تشخیص میزان مقاومت لازم برای بتنها
- تعیین میزان و مدت گیرش بتنها
استانداردهای انواع آزمایشات بتن چیست؟
هر یک از کشورها ممکن است استانداردهای مختلفی برای آزمایشهای بتن داشته باشند. مجریهای ساختوساز با استفاده از این استانداردها از یک قاعده کلی برای تعیین کیفیت و کارایی بتنها استفاده میکنند. از جمله متداولترین انواع استانداردها عبارتند از:
- استاندارد ASTM آمریکا
- استاندارد BS انگلستان
- استاندارد DIN آلمان
- استاندارد ISIRI مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران
انواع آزمایشات بتن؛ نکته ای ضروری برای پروژه های ساخت و ساز
انواع آزمایشات بتن برای پروژههای ساختوساز تبدیل به امری ضروری شدهاند. با استفاده از این آزمایشات میتوان میزان کیفیت بتنها را متوجه شد و کارهای لازم جهت افزایش کیفیت آنها را انجام داد. تمام آزمایشهای بتن به موارد ذکرشده در این مطلب خلاصه نمیشود و تعداد زیادی دارند. شما میتوانید بهمنظور اطلاع از انواع روشهای تست از کارشناسهای حرفهای پروژههای ساختوساز و انجام آزمایشهای بتن مشورت بگیرید. همچنین میتوانید برای بهبود کیفیت بتن با توجه به نیاز، از انواع افزودنیها مانند روان کننده بتن، آنی گیر بتن و دیگر موارد استفاده نمایید.
خرید انواع افزودنیهای بتن از شرکت پارتاک اصفهان
در میان تولیدکنندگان مصالح شیمیایی ساختمانی، پارتاک یکی از بزرگترین تولیدکنندگان این صنعت میباشد. شما میتوانید علاوه بر خرید محصولات از این شرکت برای مشاوره و دریافت اطلاعات لازم با کارشناسان این مجموعه تماس بگیرید و از انتخاب مناسبترین محصول اطمینان حاصل نمایید.
سلام
چرا آزمایش اسلامپ بتن در پروژههای بزرگ حساسیت بیشتری دارد؟
سلام وقت بخیر
آزمایش اسلامپ بتن به دلیل نشان دادن میزان روانی و کارایی بتن، برای اطمینان از سهولت بتنریزی و چسبندگی مناسب در پروژههای بزرگ اهمیت ویژهای دارد. در پروژههای بزرگ مانند سدسازی یا برجهای مرتفع، بتن باید در فواصل زیاد یا به ارتفاع بالا منتقل شود. اگر اسلامپ بتن خیلی پایین باشد، بتن به سختی جریان پیدا میکند و ممکن است بخشهایی از سازه ناقص پر شوند. اگر اسلامپ بیش از حد بالا باشد، ممکن است بتن دچار جداشدگی دانهها و کاهش مقاومت شود. بنابراین، کنترل دقیق اسلامپ تضمین میکند که بتن دارای روانی مناسب و خواص مکانیکی مطلوب برای پروژه باشد.